Integriteitsonderzoeker

Integriteitsonderzoeker Overheid

Integriteit heeft grote prioriteit binnen overheidsorganisaties. Het vraagt om zorgvuldig beleid, heldere procedures en professionals die in staat zijn om integriteitsvraagstukken deskundig te onderzoeken. Wanneer er sprake is van een melding van een mogelijke integriteitsschending of een klacht over een medewerker, is professioneel en zorgvuldig intern onderzoek noodzakelijk.

De opleiding Integriteitsonderzoeker Overheid is ontwikkeld voor aankomende en zittende integriteitsonderzoekers binnen de publieke sector. De opleiding sluit aan op de praktijk van overheidsorganisaties en richt zich op het uitvoeren van zorgvuldig, juridisch correct en professioneel integriteitsonderzoek. Deelnemers leren hoe zij feiten verzamelen, gesprekken voeren, morele dilemma’s herkennen en bevindingen helder rapporteren.

Insteek / Benadering

Een integriteitsonderzoek is meer dan het verzamelen van feiten. Het is een zorgvuldig proces waarin juridische kaders, morele afwegingen, bestuurlijke gevoeligheden en menselijke impact samenkomen. In deze opleiding leren deelnemers hoe zij een intern onderzoek professioneel voorbereiden, uitvoeren en afronden.

De opleiding combineert theorie, juridische kaders en praktijkgerichte casuïstiek. Deelnemers werken aan onderzoeksvaardigheden, gespreksvoering en rapportage. Daarbij is er aandacht voor ethische dilemma’s, de positie van betrokkenen, de rol van de organisatie en de impact van een onderzoek op medewerkers en besluitvorming. Door oefeningen, reflectie en een integrale casus vertalen deelnemers de opgedane kennis direct naar hun eigen werkpraktijk.

Voorafgaand aan de opleiding vindt een intakegesprek plaats.

Doelen

Na afloop van de opleiding kunnen deelnemers:

• onderzoeken volgens de juiste procedures uitvoeren;
• juridische en beleidskaders toepassen bij intern integriteitsonderzoek;
• meldingen analyseren en vertalen naar een passende onderzoeksvraag;
• morele vraagstukken herkennen en expliciet maken;
• ethische dilemma’s in het werk van de interne onderzoeker beoordelen;
• gesprekken met betrokkenen professioneel voorbereiden en uitvoeren;
• zorgvuldig omgaan met weerstand, emoties en spanningen tijdens gesprekken;
• bevindingen helder, zorgvuldig en juridisch correct rapporteren;
• professioneel omgaan met bestuurlijke en organisatorische gevoeligheden;
• advies geven op basis van onderzoeksbevindingen;
• reflecteren op de eigen rol, kwaliteiten en valkuilen als onderzoeker.

Voor de organisatie draagt de opleiding bij aan een hogere kwaliteit van interne onderzoeken, minder risico op procedurele fouten, beter onderbouwde besluitvorming en versterking van vertrouwen en legitimiteit.

Lesmateriaal

Deelnemers maken gebruik van digitaal lesmateriaal, praktijkgerichte casuïstiek, opdrachten en oefeningen die aansluiten op het werkveld van integriteitsonderzoek binnen de overheid. Tijdens de opleiding wordt gewerkt met voorbeelden uit de praktijk, gespreks- en interviewoefeningen en een integrale casus waarin een intern onderzoek van begin tot eind wordt doorlopen.

Afronding

De opleiding wordt afgerond met een integrale casus waarin deelnemers de stappen van een intern integriteitsonderzoek toepassen. De beschikbare brontekst vermeldt niet of de opleiding wordt afgesloten met een toets, beoordeling of certificaat.

Voor wie?

Deze opleiding is bedoeld voor aankomende en zittende integriteitsonderzoekers bij de overheid, provincies, gemeenten, waterschappen en veiligheidsregio’s. De opleiding is ook relevant voor interne onderzoekers van uitvoeringsorganisaties en Defensie, en voor professionals die werken op het snijvlak van onderzoek, HR, compliance of toezicht. Daarnaast is de opleiding geschikt voor professionals die verantwoordelijk zijn voor interne onderzoeken of opdrachtgever zijn voor een particulier onderzoeksbureau dat een integriteitsonderzoek uitvoert. Voor de politie en de Rijksoverheid heeft SPV aparte integriteitsopleidingen ontwikkeld.

Cursusduur en -tijden

De opleiding bestaat uit 9 dagen, verdeeld over 5 modules van 1, 2 of 3 dagen. De totale doorlooptijd bedraagt 10 tot 14 weken.

De opleiding is als volgt opgebouwd:

Module 1: Inleiding in het doen van integriteitsonderzoek
Duur: 2 dagen
In deze module staan integriteit, organisatieregels en ethische dilemma’s centraal. Deelnemers onderzoeken wat integriteit betekent binnen hun organisatie en hoe zij omgaan met dilemma’s in de rol van interne onderzoeker.

Module 2: Onderzoeksmethoden voor integriteitsonderzoek en juridische kaders
Duur: 2 dagen
Deze module behandelt het onderzoeken van een melding, onderzoeksfasering, het formuleren van een goede onderzoeksvraag en de wettelijke kaders voor intern onderzoek.

Module 3: Investigative interviewing voor integriteitsonderzoek
Duur: 3 dagen
In deze module werken deelnemers aan hun rol als interviewer. Er is aandacht voor persoonlijke kwaliteiten en valkuilen, de voorbereiding van interviews en het oefenen van gesprekken met een acteur.

Module 4: Betrokkenen, rapportage en advisering
Duur: 2 dagen
Deze module behandelt de positie en rol van betrokkenen, zoals klokkenluiders en andere betrokkenen. Daarnaast leren deelnemers hoe zij rapporteren en adviseren op basis van onderzoeksbevindingen.

Module 5: Integrale casus
Duur: 1 dag
In deze afsluitende module doorlopen deelnemers een intern onderzoek van begin tot eind.

Studiebelasting

• 9 opleidingsdagen.
• Totale doorlooptijd van 10 tot 14 weken.
• Voorbereiding, opdrachten of huiswerkbelasting zijn niet gespecificeerd in de brontekst.

Ingangseisen

Ervaring met of betrokkenheid bij integriteitsonderzoek, interne onderzoeken, HR, compliance, toezicht of opdrachtgeverschap voor onderzoek is passend bij de doelgroep. Actieve deelname en reflectie op de eigen rol worden verwacht.